आनन्द श्री नेपाली
रोए पनि हाँसे पनि नेपाल भन्ने गर्छु
यहीँ जन्मेँ र त आज नेपाली हुँ हजुर
मरे पनि बाँचे पनि नेपाल भन्ने गर्छु ।
वारि र पारि पर्खालले छेक्यो गहिरो खाडलमा
म आफ्नो मुहार खोजेर हिडेँ त्यो कालो बादलमा
मुसुक्क तिमी मुस्कायौ किन लजालु नयनले ?
छोपेर कतै राख्यौ कि तिम्ले त्यो तिम्रो आँचलमा !
********** **********
मन्दिरमा घण्टी बजाई पुजे जस्तो होईन जीवन
झरी पर्दा बलेसीमा रूझे जस्तो होईन जीवन
दुईले दुईलाई गुन्दा पनि कहिले काहीँ चार हुँदैन
पाठशालामा पढदाखेरि बुझे जस्तो होईन जीवन ।
********** **********
छातीभित्र मनको कुरा लुकी हाल्दो रै'छ
बुझ्ने मान्छे नभए मन सुकी हाल्दो रै'छ
मान्छे न हो सबै कुरा कहाँ बुझ्न सक्छ
क्वै त होला बुझ्ने भनी ढुकी हाल्दो रै'छ ।
********** **********
शहर बस्न गाउँका सबै बेच्यौ भन्ने सुनेँ
भाग्य खोज्दै हस्त रेखा मेट्यौ भन्ने सुनेँ
तिम्ले आफ्नै भाग्यलाई चिन्न नसकेर
फेरि अर्कै अभागीलाई भेट्यौ भन्ने सुनेँ ।
********** **********
तिमी आँखामा राख मलाई म परेली ढुकेर बस्नेछु
तिमी मुटुमा राख मलाई म छातीमा लुकेर बस्नेछु
बाँणैले हान या डोरीले तान पानीको भेललै बगाऊ या त
म बगरमा ढुङ्गाको कापैमा खुर्लुम्मै सुकेर बस्नेछु ।
********** **********
म बिना नि तिमी त्यहाँ बाँच्या'छौ रे सुन्दैछु म
दिनहुँ झैँ रोदिघरमा नाँच्या'छौ रे सुन्दैछु म
नयाँ-नयाँ मान्छे भेट्ने दिनचर्या नै छ रे तिम्रो
मलाई जस्तो सयौँ नाता गाँस्या'छौ रे सुन्दैछु म ।
********** **********
देखाउनेभन्दा पनि लुकाउने धेरै भए
शिर उठाउनेभन्दा पनि झुकाउने धेरै भए
प्रमाण-पत्र बटुल्दैमा विव्दान बन्न सकिदैन
यौटै मुहान बाँडीचुँडी सुकाउने धेरै भए ।
********** **********
लुटाहाको हुलमा पसी चोर्न जानिएन
सित्थैमा क्यै पाउँदा पनि सोर्न जानिएन
स्वाभिमानलाई बचाईराखेँ शिर उठाई सधैँ
हजुर भन्दै दुईहात कतै जोर्न जानिएन ।
********** **********
तिम्रो मुस्कान मेरो लागि बाँच्ने आधार सानु
तिम्रो खुसी मेरो लागि हाँस्ने आधार सानु
हाँसी खुसी बाँच्न यौटै लगन गाँठो बाँध्यौ
जिन्दगीभर तिमीसँग नाँच्ने आधार सानु ।
********** **********
हिजोभन्दा आज बढी खुल्दै आयौ तिमी
बगैँचाको गुलाफ झै फुल्दै आयौ तिमी
दिनमा भन्दा रातमा भेट्न मन लागेछ क्या रे
बाटो भुले जस्तै गरी डुल्दै आयौ तिमी ।
********** **********
तिमी हाँस्दा बादल हटी घाम चर्किन्छ
रिसाऊ त कालो बादल फेरि फर्किन्छ
घाम र बादल तिम्रो हाँसो सँग सँगै हिड्छ
नबोल भो यसै ठीक छ, बादल गर्जिन्छ ।
********** **********
कठोर-कठोर शव्द लेखी तर्साउन खोज्छौ
असिना झैँ तिखो प्रहार बर्साउन खोज्छौ
म हुँ तिम्रो अनुयायी भन्न किन छाड्थ्यौ
सानो बन्दै ठूलो भन्ने दर्शाउन खोज्छौ ।
********** **********
चौतारीको शितलतामा आशा राख्दै बसेँ हिजो
जाने जति लेख्छु भन्दै आफूलाई कसेँ हिजो
धेरै फल फलेपछि टुप्पोले भूइँ छुँदो रै'छ
रूखले मलाई हानेपछि आकाशबाट खसेँ हिजो ।
********** **********
जिन्दगी यो यात्रा बनोस् कसैको नि नासो नहोस्
ओकल्नु कि निल्नु जस्तो कसैलाई नि पासो नहोस्
च्यातिन्छ र फाट्छ जीवन टाल्नु पर्ने आफैले हो
रूँदै जीवन बीच सडकमा कसैको नि हाँसो नहोस् ।
********** **********
शहरमा बसेपछि माटो बिर्सिएँ
आफ्नै घर फर्कि जाने बाटो बिर्सिएँ
भिजेका ती गरा कान्ला अझै सुक्या छैन
शहिदको रगतको टाटो बिर्सिएँ ।
********** **********
देशको विकास धेरै भयो मन्द भए हुन्छ ?
एकवर्षमा वर्ष दिन नै बन्द भए हुन्छ ?
तिमीसँग जवाफ भए सुनाउ मलाई पनि
शान्त हुन यो देश कति खण्ड भए हुन्छ ?
********** **********
खेत लग्यो त के भयो आली बाँकी छ
छानै लग्यो त के भयो पाली बाँकी छ
लानै पर्ने यहीँ पर्यो नलानेलाई लगी छाड्यो
खोला नाला सबै लग्यो नाली बाँकी छ ।
********** **********
बसन्तमा फेरि पनि फुल्न मन छ मलाई
घोचोस् बरू बगैँचामा डुल्न मन छ मलाई
माया गर्दा तिम्ले भुल्यौ भन्छौ भने प्रिया !
जिन्दगीमा हजार पटक भुल्न मन छ मलाई ।
********** **********
मायाले त जहाँ - जहाँ ढल्काए नि आफ्नै
खस्रै राखोस् या त उनले टल्काए नि आफ्नै
तितो मीठो जे बोले नि मीठै लाग्ने रै'छ
मीठो मीठो चुम्बन गरी पल्काए नि आफ्नै ।
..गृह पृष्ठ